Η Πέπελη, γνωστή και με την αλβανική ονομασία Pepel, είναι ένα χωριό της Άνω Δρόπολης στην ιστορική περιοχή της Βορείου Ηπείρου. Βρίσκεται σε μικρή απόσταση από τα ελληνοαλβανικά σύνορα, σε ένα τοπίο που συνδυάζει την ορεινή ομορφιά της Δρόπολης με την εγγύτητα προς την ελληνική επικράτεια. Ανήκει στα 34 αναγνωρισμένα μειονοτικά χωριά της Δρόπολης και από το 2015 ενσωματώθηκε στον Δήμο Δρόπολης (Dropull), στο Νομό Αργυροκάστρου. Η Μονή της Αγίας Τριάδας Το σημαντικότερο ιστορικό και πνευματικό μνημείο της Πέπελης είναι η Ιερά Μονή της Αγίας Τριάδας, που βρίσκεται στην περιφέρεια της κοινότητας.
Το μοναστήρι χτίστηκε το 1750 και αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους ορθόδοξους ναούς της ευρύτερης περιοχής. Με την παραδοσιακή πέτρινη αρχιτεκτονική του και το καμπαναριό που δεσπόζει στο τοπίο, η Μονή της Αγίας Τριάδας συγκεντρώνει κάθε χρόνο πιστούς από την Πέπελη και τα γύρω χωριά, ενώ αποτελεί τόπο προσκυνήματος και πνευματικής αναζωογόνησης για την ελληνική μειονότητα. Η Μονή λειτουργεί μέχρι σήμερα ως ζωντανός θρησκευτικός χώρος, φιλοξενώντας λειτουργίες και εκδηλώσεις που διατηρούν ζωντανή την ορθόδοξη παράδοση στην περιοχή. Η θέση της, έξω από το κέντρο του χωριού και μέσα στη φύση, προσφέρει έναν τόπο ησυχίας και προσευχής, αντάξιο της ιστορίας της Δρόπολης ως «μικρού Αγίου Όρους».
Ιστορία και αυτοδιοίκηση Η Πέπελη, όπως και τα περισσότερα χωριά της Δρόπολης, γνώρισε την οθωμανική κυριαρχία και τις προκλήσεις των νεότερων χρόνων. Σύμφωνα με τοπικές ιστορικές μαρτυρίες, το χωριό εξαγοράστηκε από τους Τούρκους αγάδες το 1851, με πρωτοβουλία ενός κατοίκου ονόματι Χριστόφορος — μια κίνηση που απελευθέρωσε την κοινότητα από την άμεση οθωμανική ιδιοκτησία και της επέτρεψε μεγαλύτερη αυτονομία στη διαχείριση των κοινών της υποθέσεων. Κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα, η Πέπελη βίωσε τις ίδιες δυσκολίες με τα υπόλοιπα χωριά της ελληνικής μειονότητας στην Αλβανία: το κλείσιμο των ελληνικών σχολείων το 1927, τις διώξεις του 1935, την κομμουνιστική περίοδο με την κατάργηση των θρησκειών το 1967 και τις προσπάθειες εξαλβανισμού. Παρ' όλα αυτά, οι κάτοικοι διατήρησαν την ελληνική τους ταυτότητα, την ορθόδοξη πίστη και τη γλώσσα των προγόνων τους.
Σύγχρονη εποχή Μετά την πτώση του κομμουνιστικού καθεστώτος το 1990, η Πέπελη, όπως και ολόκληρη η Δρόπολη, γνώρισε το κύμα της μαζικής μετανάστευσης προς την Ελλάδα και άλλες χώρες. Πολλοί νέοι αναζήτησαν καλύτερες συνθήκες ζωής, με αποτέλεσμα ο μόνιμος πληθυσμός του χωριού να μειωθεί σημαντικά. Ωστόσο, όπως συμβαίνει και με τα υπόλοιπα χωριά της περιοχής, η Πέπελη «ζωντανεύει» τις ημέρες των εορτών, όταν οι απόδημοι επιστρέφουν για να επισκεφτούν τις οικογένειές τους, να προσκυνήσουν στη Μονή της Αγίας Τριάδας και να συμμετάσχουν στις παραδοσιακές λειτουργίες. Το 2015, με τη διοικητική μεταρρύθμιση στην Αλβανία, η Πέπελη ενσωματώθηκε στον Δήμο Δρόπολης, ενισχύοντας τη συνοχή της με τα υπόλοιπα ελληνικά χωριά της περιοχής.
Το χωριό διατηρεί την αναγνωρισμένη μειονοτική του ιδιότητα και συνεχίζει να αποτελεί μέρος του πολιτιστικού και θρησκευτικού χάρτη της Βορείου Ηπείρου. Σήμερα Σήμερα, η Πέπελη παραμένει ένας τόπος με έντονο ελληνικό χαρακτήρα. Η Μονή της Αγίας Τριάδας συνεχίζει να αποτελεί το πνευματικό σημείο αναφοράς, ενώ οι κάτοικοι που παραμένουν φυλάττουν τις παραδόσεις και τη γλώσσα των προγόνων τους. Για τον επισκέπτη της Δρόπολης, η Πέπελη προσφέρει μια αυθεντική εικόνα της ηπειρωτικής υπαίθρου: πέτρινα σπίτια, καλλιέργειες στους πρόποδες των λόφων και μια κοινότητα που, παρά τις αντιξοότητες, συνεχίζει να κρατά ζωντανή τη φλόγα της ελληνικής παρουσίας στη Βόρεια Ήπειρο.