Ο Δημήτρης Τόλης είναι ο δήμαρχος ενός τόπου όπου η τοπική αυτοδιοίκηση έχει άμεσο και προσωπικό χαρακτήρα. Στη Δρόπολη , ένα έργο δεν αποτυπώνεται μόνο σε αριθμούς, προϋπολογισμούς και τεχνικά δελτία. Αποτυπώνεται στην καθημερινότητα των κατοίκων: σε έναν δρόμο που παραμένει ανοιχτός, σε ένα χωριό που αποκτά καλύτερη πρόσβαση και σε μια κοινότητα που εξακολουθεί να έχει ζωή.
Γνωστός και ως Dhimitraq Toli στις αλβανόφωνες δημόσιες αναφορές, ο Δημήτρης Τόλης διοικεί μια εκτεταμένη περιοχή με ξεχωριστή ιστορική και πολιτιστική ταυτότητα. Η Δρόπολη και το Πωγώνι περιλαμβάνουν διάσπαρτα χωριά, αρκετά από τα οποία αντιμετωπίζουν τις συνέπειες της μετανάστευσης, της δημογραφικής συρρίκνωσης και της απόστασης από τα μεγαλύτερα διοικητικά κέντρα.
Η διοίκηση ενός απαιτητικού Δήμου
Η διοίκηση της Δρόπολης δεν είναι εύκολη υπόθεση. Οι αποστάσεις είναι μεγάλες, οι οικισμοί πολλοί και οι ανάγκες διαφορετικές από χωριό σε χωριό. Η κατάσταση του οδικού δικτύου, η ύδρευση, η καθαριότητα, η πολιτική προστασία και η πρόσβαση στις ορεινές κοινότητες αποτελούν σταθερές προκλήσεις για τη δημοτική αρχή.
Σε έναν μικρό περιφερειακό Δήμο, ακόμη και μια παρέμβαση που μπορεί να φαίνεται περιορισμένη αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Η αποκατάσταση ενός δρόμου μπορεί να επανασυνδέσει ένα απομονωμένο χωριό. Ο καθαρισμός μιας περιοχής μπορεί να περιορίσει τον κίνδυνο πυρκαγιάς. Η συντήρηση μιας υποδομής μπορεί να βελτιώσει ουσιαστικά την καθημερινότητα των ηλικιωμένων και των οικογενειών που παραμένουν στον τόπο.
Τα μεγαλύτερα έργα απαιτούν χρηματοδότηση και συνεργασία με την κεντρική διοίκηση. Αυτό περιορίζει συχνά την ταχύτητα με την οποία ένας περιφερειακός Δήμος μπορεί να ανταποκριθεί σε σοβαρά προβλήματα. Η έγκαιρη ενημέρωση των κατοίκων, η διαφάνεια γύρω από τα χρονοδιαγράμματα και η σαφής παρουσίαση των διαθέσιμων πόρων είναι επομένως καθοριστικές.
Τα χωριά στο επίκεντρο
Η Δρόπολη δεν είναι μόνο μια διοικητική ενότητα. Είναι ένα σύνολο χωριών με διαφορετικές ανάγκες, κοινές μνήμες και ισχυρούς δεσμούς με την ελληνική εθνική μειονότητα και τη διασπορά.
Για τον δήμαρχο, η βασική πρόκληση είναι να αντιμετωπίζονται ισότιμα τόσο οι μεγαλύτερες κοινότητες όσο και οι μικρότεροι, απομακρυσμένοι οικισμοί. Οι κάτοικοι δεν περιμένουν μόνο μεγάλες εξαγγελίες. Περιμένουν πρακτικές λύσεις, συνέπεια και παρουσία της δημοτικής αρχής εκεί όπου εμφανίζεται το πρόβλημα.
Η μείωση του μόνιμου πληθυσμού δεν περιορίζει τις ευθύνες του Δήμου. Αντίθετα, δημιουργεί πρόσθετες δυσκολίες, καθώς οι ίδιες υποδομές πρέπει να συντηρούνται σε μια μεγάλη γεωγραφική περιοχή με λιγότερους ανθρώπους και περιορισμένους οικονομικούς πόρους.
Πολιτισμός, παράδοση και διασπορά
Το μέλλον της Δρόπολης δεν εξαρτάται μόνο από τα τεχνικά έργα. Εξαρτάται επίσης από τη διατήρηση της γλώσσας, της ιστορικής μνήμης, της ορθόδοξης παράδοσης και της πολιτιστικής ζωής των χωριών.
Οι πολιτιστικές εκδηλώσεις και τα καλοκαιρινά πανηγύρια φέρνουν ξανά κοντά τους μόνιμους κατοίκους με τους ανθρώπους της διασποράς. Δεν αποτελούν απλώς στιγμές ψυχαγωγίας. Είναι ένας τρόπος να διατηρηθεί η σχέση των νεότερων γενεών με τον τόπο καταγωγής τους.
Σε αυτό το πεδίο, ο Δήμος μπορεί να λειτουργήσει ως συνδετικός κρίκος ανάμεσα στις κοινότητες, τους πολιτιστικούς συλλόγους, την Εκκλησία, τους επαγγελματίες και τους απόδημους. Η αξιοποίηση παλιών σχολείων και κοινοτικών κτιρίων, όταν γίνεται με σχέδιο και διαφάνεια, μπορεί να δημιουργήσει χώρους πολιτισμού, εκπαίδευσης και τοπικής δημιουργίας.
Η σχέση με την κοινωνία και τους θεσμούς
Η αποτελεσματική διοίκηση μιας περιοχής όπως η Δρόπολη απαιτεί συνεργασία. Κανένας Δήμος δεν μπορεί να αντιμετωπίσει μόνος του όλα τα ζητήματα υποδομών, πολιτικής προστασίας, κοινωνικής μέριμνας και πολιτισμού.
Η συνεργασία με τις τοπικές κοινότητες, την Εκκλησία, τους συλλόγους και τους εκπροσώπους της ελληνικής μειονότητας μπορεί να δώσει μεγαλύτερη συνέχεια στις πρωτοβουλίες. Παράλληλα, οι κάτοικοι χρειάζονται σαφείς διαδικασίες για να μεταφέρουν τα αιτήματά τους και να ενημερώνονται για την πορεία τους.
Η δημόσια λογοδοσία είναι ιδιαίτερα σημαντική. Η παρουσίαση των έργων, των προϋπολογισμών και των χρονοδιαγραμμάτων με απλό και κατανοητό τρόπο ενισχύει την εμπιστοσύνη. Επιτρέπει επίσης στους πολίτες να κρίνουν τη δημοτική αρχή με βάση τα πραγματικά αποτελέσματα και όχι μόνο τις ανακοινώσεις.
Το στοίχημα της επόμενης ημέρας
Το ουσιαστικό στοίχημα για τον Δημήτρη Τόλη είναι να μετατρέψει τις επιμέρους παρεμβάσεις σε ένα συνεκτικό σχέδιο για το μέλλον της Δρόπολης. Ένα τέτοιο σχέδιο χρειάζεται σαφείς προτεραιότητες, αξιοποίηση ευρωπαϊκών και διασυνοριακών προγραμμάτων, προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς και ενεργή συμμετοχή των κατοίκων.
Η μεγαλύτερη πρόκληση παραμένει η ίδια: να μην εξελιχθεί η Δρόπολη σε έναν τόπο που ζωντανεύει μόνο για λίγες εβδομάδες το καλοκαίρι. Να διατηρήσει μόνιμη κοινωνική και οικονομική ζωή, να προσφέρει ευκαιρίες στους νέους και να δημιουργεί λόγους επιστροφής για όσους ζουν μακριά.
Ο ρόλος του δημάρχου δεν είναι μόνο να διαχειρίζεται την καθημερινότητα. Είναι να συνδέει τα χωριά, τους θεσμούς και τους ανθρώπους γύρω από έναν κοινό στόχο: μια Δρόπολη στην οποία αξίζει κανείς να επιστρέφει, αλλά και να ζει ολόκληρο τον χρόνο.